معرفی رشته آموزش علوم تجربی دانشگاه فرهنگیان | معرفی جامع

رشته آموزش علوم تجربی دانشگاه فرهنگیان یکی از رشته‌های فرهنگیان در گروه آزمایشی تجربی هست که فارغ‌التحصیلان آن با عنوان «دبیر علوم» در دوره متوسطه اول استخدام آموزش و پرورش میشن. اگر هدفت ورود به شغل معلمی و داشتن مسیر استخدام مشخصه، این رشته میتونه یکی از انتخاب‌های جدی تو باشه. در این مقاله، بر اساس برنامه درسی مصوب دانشگاه فرهنگیان، شرایط پذیرش، تجربه داوطلبان و ضوابط آموزش و پرورش، این رشته را از تمام جنبه‌ها بررسی می‌کنیم. پس با ما همراه باشید.

این مقاله حاصل سال ها تجربه مشاورین مجموعه انتخاب سبز در گردآوری اطلاعات این رشته، تجربیات دانشجویان این رشته و آخرین اطلاعات دفترچه انتخاب رشته فرهنگیان هست و اطلاعات کاملی رو بهتون میده.

رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان چیست؟

رشته آموزش علوم تجربی یکی از رشته‌های فرهنگیانه که دانشجو رو برای تدریس درس علوم تجربی در مقطع متوسطه اول آماده می‌کنه. فارغ‌التحصیل‌های این رشته با عنوان «دبیر علوم» وارد آموزش و پرورش می‌شن و معمولاً در پایه‌های هفتم، هشتم و نهم تدریس می‌کنن.

این رشته با رشته‌هایی مثل آموزش زیست‌شناسی، آموزش شیمی یا آموزش فیزیک فرق داره. هر کدوم از اون رشته‌ها برای تدریس یک درس خاص در دبیرستان معلم تربیت می‌کنن؛ اما آموزش علوم تجربی فرهنگیان دامنه گسترده‌تری داره و داوطلب باید بتونه همه مباحث علوم پایه‌ها رو کنار هم تدریس کنه. یعنی در این درس مباحث زیست‌شناسی، فیزیک، شیمی و زمین‌شناسی به صورت تلفیقی آموزش داده میشه.

یه تفاوت مهم رو هم بدون: «آموزش علوم تجربی» با «علوم پایه» در دانشگاه‌های عادی فرق داره. هدف این رشته در دانشگاه فرهنگیان کاملاً آموزشیه، نه پژوهشی. چرا که قراره شما در آینده معلم بشید و به همین منظور مواد درسی رو هم در ادامه بهتون گفتیم.

دروس رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

چارت دروس تخصصی، دروس تربیتی و مراحل کارورزی رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

برنامه درسی این رشته ترکیبی از دو بخشه: دروس محتوایی که پایه علمی معلم رو می‌سازن، و دروس تربیتی که مهارت تدریس رو تقویت می‌کنن.

دروس پایه و تخصصی علمی شامل زیست‌شناسی، شیمی عمومی، فیزیک، زمین‌شناسی، اکولوژی و آزمایشگاهه. عمق این دروس در مقطع کارشناسی خیلی زیاد نیست، اما باید به اندازه‌ای باشه که معلم بتونه مباحث علوم پایه‌ها رو با اطمینان تدریس کنه. برخی از موارد رو در ادامه مطالعه میکنید:

• زیست شناسی عمومی
• زیست سلولی
• آزمایشگاه زیست
• فیزیک عمومی
• آزمایشگاه فیزیک
• شیمی عمومی
• زمین شناسی
• روش تدریس علوم
• طراحی فعالیت آزمایشگاهی

مجموع واحدهای این رشته حدود 150 واحد است.

دروس تربیتی و آموزشی شامل روانشناسی رشد، روش تدریس علوم، مدیریت کلاس، طراحی آموزشی، ارزشیابی پیشرفت تحصیلی و کارورزیه. این بخش، تفاوت اصلی دانشگاه فرهنگیان با دانشگاه‌های عادیه؛ چون شما فقط محتوا یاد نمی‌گیری، تدریس رو هم تمرین می‌کنی.

کارورزی یکی از مهم‌ترین بخش‌های برنامه درسی دانشگاه فرهنگیانه. دانشجو طی چند مرحله وارد مدرسه می‌شه، با فضای واقعی کلاس آشنا می‌شه و تجربه عملی تدریس علوم رو به دست میاره؛ آمادگی‌ای که در هیچ دانشگاه دیگه‌ای نمی‌تونی به همین شکل تجربه‌اش کنی.

برخلاف تصور بسیاری از داوطلبان، بیشترین حجم واحدهای این رشته فقط مربوط به زیست‌شناسی نیست. دانشجو باید در چهار حوزه اصلی علوم یعنی زیست‌شناسی، شیمی، فیزیک و زمین‌شناسی تسلط کافی پیدا کنه تا بتونه کتاب علوم متوسطه اول را به صورت کامل تدریس کنه.

بر اساس تجربه ما در انتخاب سبز و گفت‌وگو با پذیرفته‌شدگان سال‌های گذشته، بسیاری از داوطلبان تصور میکنن آموزش علوم تجربی فقط به زیست‌شناسی مربوط میشه؛ اما بعد از ورود به دانشگاه متوجه میشن که باید در فیزیک، شیمی، زمین‌شناسی و طراحی آزمایش‌های آموزشی نیز مهارت کسب کنن. اگر تنها به یک شاخه از علوم علاقه داری، بهتر است رشته‌های تخصصی‌تر مثل آموزش زیست‌شناسی یا آموزش شیمی را هم بررسی کنی.

شرایط قبولی در رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

ورود به این رشته به کسب تراز کافی در کنکور و قبولی در مراحل بعدی بستگی داره.

گروه آزمایشی: این رشته در گروه تجربی قرار داره. داوطلب‌ها باید در آزمون رشته تجربی شرکت کرده باشن.

تراز مورد نیاز: تراز قبولی این رشته در دانشگاه فرهنگیان، بسته به استان، دانشگاه پردیس و میزان رقابت همون سال فرق می‌کنه. بر اساس روند سال‌های اخیر، این رشته معمولاً در مقایسه با رشته‌های پرطرفداری مثل آموزش ابتدایی یا مشاوره، رقابت کمتری داره؛ اما این به معنی «آسون بودن» نیست. یعنی با یه تراز معقول‌تر هم می‌شه شانس قبولی داشت. برای آگاهی از وضعیت دقیق‌تر، می‌تونی حداقل تراز قبولی فرهنگیان رو با تفکیک رشته‌ها بررسی کنی.

شرایط بومی‌گزینی: مثل همه رشته‌های فرهنگیان، بومی بودن در انتخاب این رشته نقش مهمی داره. ظرفیت‌ها بر اساس استان تقسیم می‌شن و داوطلب غیربومی برای همون ظرفیت با رقیب‌های سخت‌تری روبه‌رو می‌شه.

شرایط عمومی: داوطلب باید شرایط عمومی فرهنگیان، از جمله سلامت جسمانی، ایمان، التزام به قوانین جمهوری اسلامی، نداشتن سابقه کیفری و سقف سنی مجاز رو داشته باشه.

یک نکته کلیدی : شما برای قبولی در این رشته باید همچون رشته های دیگه در مصاحبه دانشگاه فرهنگیان شرکت کنید و مراحلی مثل جلسه بحث گروهی، تمرین تحلیلی و ارائه شفاهی فرهنگیان رو پشت سر بزارید و بهتره خیلی سریع خودتون رو براش آماده کنید.

نکته واقع‌بینانه: رشته آموزش علوم تجربی در بعضی پردیس‌ها ظرفیت محدودتری نسبت به رشته‌های دیگه داره. قبل از انتخاب رشته، دفترچه انتخاب رشته فرهنگیان همون سال رو با دقت بررسی کن تا ظرفیت استان خودت رو ببینی.

آینده شغلی رشته آموزش علوم تجربی چطور است؟

۵ شرط اصلی برای قبولی در رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

فارغ‌التحصیل‌های این رشته با عنوان دبیر علوم وارد آموزش و پرورش می‌شن. تدریس اصلی اون‌ها در دوره متوسطه اول یعنی کلاس‌های هفتم، هشتم و نهمه. این یه نکته مهمه که خیلی از داوطلب‌ها ازش غافل می‌مونن: دبیر علوم در متوسطه اول تدریس می‌کنه، نه دبیرستان. اگه هدفت تدریس زیست‌شناسی، شیمی یا فیزیک در دبیرستانه، باید رشته‌های تخصصی مربوط به همون‌ها رو انتخاب کنی.

دبیر علوم دقیقاً چه درس‌هایی را تدریس می‌کند؟

فهمیدیم که فارغ التحصیل این رشته معمولاً مسئول تدریس:

• علوم هفتم
• علوم هشتم
• علوم نهم

مسیر استخدام: مثل بقیه رشته‌های فرهنگیان، فارغ‌التحصیل‌های این رشته بعد از پایان دوره ۴ ساله، موظف به تدریس در آموزش و پرورش هستن. این تعهد خدمتی معمولاً دو برابر مدت تحصیل، یعنی ۸ سال، در نظر گرفته می‌شه. مزیتش هم واضحه: استخدام رسمی از ابتدای کار، بدون نیاز به آزمون‌های استخدامی جداگانه.

درآمد و مزایا: حقوق دانشجویان فرهنگیان در ابتدا بر اساس جدول حقوقی آموزش و پرورش تعیین می‌شه و با سابقه کار افزایش پیدا می‌کنه.

رشته آموزش علوم تجربی برای چه کسانی مناسب است؟

این سوال از تراز قبولی هم مهم‌تره. وارد شدن به رشته‌ای که با علاقه و توانایی‌هات هماهنگ نیست، می‌تونه چهار سال سخت و بعدش دهه ها خدمت بدون انگیزه رو جلوت بذاره.

رشته آموزش علوم تجربی برای تو مناسب‌تره اگر:

به یک شاخه تخصصی مثل زیست یا شیمی علاقه خاص و جداگانه‌ای نداری، اما علوم طبیعی به طور کلی برات جذابه. همین‌طور اگه از کار با نوجوان‌ها لذت می‌بری و می‌تونی مباحث پیچیده علمی رو ساده و قابل‌فهم توضیح بدی، این رشته می‌تونه گزینه خوبی برات باشه. علاوه بر این، اگه دوست داری معلمی باشی که «همه علوم» رو به دانش‌آموز منتقل می‌کنه، نه فقط یک درس خاص، این رشته برای همین شخصیت آموزشی ساخته شده. اما اگه هدفت تدریس در دبیرستان یا پژوهش علمیه، صادقانه بگیم این رشته مناسب اون هدف نیست.

مزایا و معایب رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

مزایا :

• استخدام رسمی
• حقوق دانشجویی
• امنیت شغلی
• تنوع تدریس

معایب :

• تدریس چهار شاخه علوم
• تعهد خدمت
• امکان اعزام به مناطق مختلف
• حجم نسبتاً زیاد کارورزی

واقعیتی که قبل از انتخاب این رشته باید بدانی

درس علوم متوسطه اول فقط زیست نیست. ممکن است در یک هفته مجبور باشی:

• شیمی تدریس کنی
• جلسه بعد فیزیک
• جلسه بعد زمین شناسی
• جلسه بعد آزمایشگاه

مقایسه رشته آموزش علوم تجربی با رشته‌های مشابه

سوالات پرتکرار درباره رشته آموزش علوم تجربی فرهنگیان

جمع‌بندی | آموزش علوم تجربی؛ رشته‌ای واقعی برای یک هدف مشخص

رشته آموزش علوم تجربی دانشگاه فرهنگیان یه مسیر مشخص داره: تربیت دبیر علوم برای دوره متوسطه اول. نه کمتر، نه بیشتر. مزیت اصلیش استخدام رسمی و مسیر شغلی پایداره. چالش اصلیش هم تعهد خدمتی بلندمدت و تدریس در مقطعیه که صبر و مهارت ارتباطی خاصی می‌خواد.

اگه هدفت معلم علوم شدن برای پایه‌های هفتم تا نهمه، با آگاهی کامل این انتخاب رو انجام بده. اگه هدف تخصصی‌تری داری، رشته‌های دیگه فرهنگیان رو هم بررسی کن.